Wat je moet weten over het asbestattest?

Een asbestattest is een verplicht document als de woning die u verkoopt of schenkt voor 2001 werd gebouwd. Het is niet verplicht als het gebouw kleiner is dan 20m² en geen deel uitmaakt van een groter bouwkundig geheel en de som van de verkochte gebouwen niet groter is dan 20m². Het attest moet voorgelegd worden aan de koper bij het ondertekenen van het compromis. Het asbestattest geeft aan hoe asbestveilig uw woning is. Het doel is de koper te informeren over de asbesttoepassingen, hun toestand en hoe daarmee om te gaan. U krijgt advies over hoe u het asbest kunt beheren of verwijderen.

Lees meer over het actieplan asbestafbouw hier

U heeft nog steeds een attest nodig. Als u kan bewijzen (facturen, foto’s, bouwvergunningen) dat de renovatie na 2001 is gebeurd, dan kan de aanwezigheid van asbest worden uitgesloten en hoeven we geen of weinig stalen te nemen.

Een asbestattest is standaard geldig voor 10 jaar. Worden er tijdens het onderzoek materialen gevonden met een hoog risico, dan is uw asbestattest maar 5 jaar geldig.

U heeft geen nieuw asbestattest nodig als het nog geldig is. Maar er is wel een nieuw attest nodig:

• Als er nieuwe asbestmaterialen worden gevonden.
• Als er na renovatie asbestmaterialen werden verwijderd.
• Als de staat van de asbestmaterialen is veranderd door incidenten.

Elke VME dient een asbestattest te hebben. De regel is dat elke afzonderlijke eigenaar een asbestattest nodig heeft.

Op dit ogenblik heeft u enkel een asbestattest nodig voor de private delen. (het appartement en eventuele garage of kelder)

Vanaf 1 januari 2027 is de syndicus (VME) van het gebouw verplicht om een asbestattest te hebben voor de gemene delen. Deze moet dan ook voorgelegd worden bij verkoop.

Voor het asbestattest is het voldoende om een niet-destructieve asbestinventarisatie te hebben. Deze identificeert asbestverdachte materialen die hoofdzakelijk rechtstreeks waarneembaar zijn en die een risico kunnen vormen bij het dagelijks gebruik van het gebouw. Identificatie gebeurt visueel, auditief en ook door staalname. De stalen worden enkel genomen van fysiek bereikbare asbestverdachte materialen. Er is echter wel een uitzondering bij thermische isolatie en pleisterwerk. Hier moet het staal genomen worden tot op de primaire drager.

Bij een staalname moet de deskundige wel opheffen of verf, coating, textiel of behang verwijderen om een staal te kunnen nemen van het onderliggend materiaal. Deze schade is inherent aan de staalname, de schade vormt geen risico bij het verdere normale gebruik van het gebouw omdat het staalname punt veilig wordt achtergelaten.

Eerst wordt er een vooronderzoek gestart waarin bewijsdocumenten van renovaties en bouwplannen worden bekeken om zo dan een plaatsbezoek te plannen. Tijdens het plaatsbezoek wordt het gebouw grondig geïnspecteerd van dak tot de kelder, zowel visueel, met foto’s en monsternames. Asbest verdachte materialen kunnen worden gevonden in isolatie, dakbedekking, vloertegels, vinyl, pleister en leidingen. Stalen worden op een niet-destructieve manier genomen. En worden ingekapseld zodat er geen asbest kan vrijkomen. Alle verdachte materialen worden beoordeeld op hun huidige staat en monsters worden geanalyseerd in een gecertificeerd labo. Deze informatie wordt door de deskundige in de databank van OVAM ingevoerd en daarop ontvangt u uw asbestattest.

U hoeft als eigenaar (voorlopig) de asbesthoudende materialen niet te verwijderen. Het attest bevat een aantal beheersmaatregelen en adviezen over hoe u moet omgaan met de asbesthoudende materialen. Het is aangeraden om bij werken of verbouwingen steeds de asbestinventaris voor te leggen aan de aannemers zodat zij voorzorgsmaatregelen kunnen treffen.

Als u beslist bij renovatie het asbest te verwijderen, laat dit dan doen door erkende professionele asbest verwijderaars. U kan hiervoor ook subsidies aanvragen bij de Vlaamse overheid.

https://ovam.vlaanderen.be/ondersteuning-en-subsidies-voor-asbestverwijdering

Er zijn verschillende factoren die de prijs van een asbestattest beïnvloeden:

• de oppervlakte van het gebouw dat moet onderzocht worden.
• Wanneer is het gebouw gebouwd en/of wanneer is het gerenoveerd? Het is belangrijk hiervan bewijzen te hebben. Bij gebouwen gebouwd tussen 1945-1990 die weinig of geen renovaties hebben gehad, zullen er meer asbestverdachte materialen aangetroffen worden en zullen er meer stalen worden genomen om asbest uit te sluiten.
• Bij de inspectie moet elke ruimte van het te onderzoeken gebouw toegankelijk zijn. Als het gebouw of een deel van het gebouw niet toegankelijk is door bv. Een slotvaste deur, een overvolle ruimte of overwoekerde vegetatie, zullen wij een nieuwe afspraak moeten maken nadat dit probleem is opgelost. Hiervoor wordt een kost aangerekend.

De eigenaar kan een staalname weigeren, maar dit is niet gunstig voor het asbestattest. Een labo analyse kan echter met zekerheid bepalen of een materiaal asbesthoudend is of niet. Indien een staalname niet mag of kan, blijft het materiaal asbestverdacht en wordt het als asbesthoudend geïdentificeerd, tenzij een laboanalyse het tegendeel bewijst.

De eigenaar kan uiteraard een staalname weigeren als hij zeker weet dat er asbest aanwezig is en er dus geen analyse nodig is. (bv. Bij golfplaat of leien dak)

Asbest is een natuurlijk mineraal dat in het verleden op grote schaal werd gebruikt vanwege zijn hittebestendige, geluidswerende en isolerende eigenschappen. Het werd gebruikt in bouwmaterialen, zoals isolatie, dakbedekking, vloertegels, en in tal van andere toepassingen vanwege zijn duurzaamheid en brandwerende eigenschappen.

Asbest komt voor in verschillende vormen, die worden onderverdeeld in twee hoofdcategorieën:

1. Hechtgebonden asbest: Hierbij zijn de asbestvezels stevig verankerd in een bindmiddel, zoals cement, en komen ze minder makkelijk vrij. Dit type asbest werd vaak gebruikt in bouwmaterialen zoals asbestcementplaten voor daken, gevels en riolering.
2. Niet-hechtgebonden asbest: Hierbij zijn de asbestvezels minder stevig gebonden aan het bindmiddel, waardoor ze gemakkelijker kunnen vrijkomen aan de lucht en dus gevaarlijker zijn. Dit type asbest werd vaak gebruikt in isolatiematerialen en spuitasbest in plafonds, muren en structuren.

Asbest kan in verschillende omgevingen voorkomen, waaronder:

 – Gebouwen: Asbesthoudende materialen werden vaak gebruikt in de bouw van woningen, kantoren, fabrieken en andere gebouwen tussen 1945-1990.

 – Industriële installaties: Asbest werd gebruikt in fabrieken, energiecentrales en andere industriële faciliteiten voor isolatie en brandbescherming.

– Schepen en schepenbouw: Asbest werd gebruikt op schepen voor isolatie en brandwerende doeleinden.

 – Voertuigen: Asbest werd soms gebruikt in remvoeringen, koppelingsplaten en andere componenten van voertuigen.

Sinds 1998 is het pas verboden om asbest te produceren en te gebruiken. Toch zit er volgens de Vlaamse afvalstoffenmaatschappij OVAM nog 910.000 ton asbest zit in 2,7 miljoen woningen in Vlaanderen.

Langdurige blootstelling aan asbestvezels kan ernstige gezondheidsproblemen veroorzaken, zoals asbestgerelateerde longziekten en verschillende vormen van kanker, waaronder longkanker en mesothelioom. Het is belangrijk om voorzichtig te zijn bij het omgaan met materialen die asbest kunnen bevatten en om professionele verwijderingsmethoden te volgen als asbest aanwezig is. Een advies over het beheer van asbest wordt meegegeven in het asbestattest.

Het inspectieprotocol schrijft voor dat er steeds een staalname nodig is van de volgende materialen om ze als asbestveilig te beschouwen: pleisterwerk (wand/plafond), leidingisolatie, crepi, vinylvloeren, tegellijm, bitumen, mastiek/kit, golfplaat, spuitasbest.